ΣΕΡΒΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΚΑΙ ΑΛΦΑΒΗΤΟ

Σε κάποιο παλιότερο post μου είχα αναφέρει ότι κάποια στιγμή θα πω και για την γλώσσα αλλά και για το αλφάβητο περισσότερες λεπτομέρειες!Κατά αρχάς εδώ οι ταμπέλες και οι πινακίδες είναι γραμμένες ήτε στο Κυριλλικό αλφάβητο ητε στο λατινικό και αυτό γιατί χρησιμοποιούν εξίσου και τα 2.Μάλιστα πολλά μπορείς άνετα να τα διαβάσεις και ας μην ξέρεις όλα τα γράμματα..δες ένα παράδειγμα εδώ:

 

Τα Σέρβικα είναι μια γλώσσα που χρησιμοποιείτε σε αρκετές χώρες (Σερβία ,Μαυροβούνιο,ΠΓΔΜ-αν και η διάλεκτος είναι λίγο διαφορετική-Βοσνία -Ερζεγοβίνη και Κροατία ) αλλά σαν επίσημη γλώσσα χρησιμοποιείτε μόνο από: ΣΕΡΒΙΑ,ΜΑΥΡΟΒΟΥΝΙΟ, ΒΟΣΝΙΑ-ΕΡΖΕΓΟΒΙΝΗ.

Η Σέρβικη γλώσσα ανήκει στην δυτική ομάδα των νότιων σλαβικών γλωσσών  και στο βαλκανικό γλωσσικό σύνδεσμο!Η Σερβική γλώσσα διαθέτει ένα σπάνιο χαρακτηριστικό, το οποίο αποτυπώνεται στη φράση: «Γράψε όπως μιλάς και διάβασε όπως είναι γραμμένο«,  αρχή που χρησιμοποιήθηκε από τονΒουκ Στεφάνοβιτς Κάρατζιτς (Vuk Stefanović Karadžić) όταν αναμόρφωσε την Κυριλλική γραφή των Σέρβικων τον 19ο αιώνα.Σύμφωνα με αυτήν την αρχή, οι λέξεις γράφονται όπως προφέρονται και κάθε γράμμα αντιπροσωπεύει έναν ήχο.

Ένα άλλο σπάνιο χαρακτηριστικό της Σερβικής γλώσσας είναι η παρουσία δύο αλφαβήτων, του Κυριλλικού και του Λατινικού, τα οποία είναι σχεδόν ισοδύναμα. Αυτό οφείλεται σε ιστορικούς λόγους, καθώς μέρος του πληθυσμού, που μιλούσε τη γλώσσα στη Δαλματία, ήταν υπό τη δυτική επιρροή της Αυστρο – Ουγγαρίας ενώ το υπόλοιπο υπό την ανατολική επιρροή της Βυζαντινής Αυτοκρατορίας. Όλοι, λοιπόν, οι κάτοικοι της Σερβίας είναι εξοικειωμένοι και με τα δύο αλφάβητα ενώ, από το 2006, αποτελούν τo επίσημο αλφάβητο της χώρας – το Κυριλλικό, με εκαβική προφορά και 30 γράμματα, άλλα χρησιμοποιούνται και το σερβικό λατινικό αλφάβητο. Στο σχολείο διδάσκονται και τα δύο αλφάβητα.

Η Σερβική γλώσσα έχει μεγάλη ομοιότητα με τα Κροατικά και με την λεγόμενη Βοσνιακή γλώσσα (Bošnjački jezik), τόσο στο επίπεδο της γραμματικής όσο και στο λεξιλόγιο. Οι ομοιότητες είναι τέτοιες που επιτρέπουν στους ομιλητές των γλωσσών αυτών να επικοινωνούν χωρίς κανένα πρόβλημα.

Από ιστορική σκοπιά, η σερβική γλώσσα σημείωσε τους ακόλουθους σημαντικούς σταθμούς:

Από τον 12o και μέχρι τον 15o αιώνα, έχουμε εκκλησιαστικά σλαβικά κείμενα (υμνογραφικά, θεολογικά, απόκρυφα κλπ.) σε σερβική σύνταξη, όπως π.χ. το πολύ σημαντικό χειρόγραφο του Ευαγγελίου του Μίροσλαβ από τον 12o αιώνα. Τα κείμενα αυτά εντάσσονται στην ομάδα των στοκαβικών διαλέκτων. Στους καλύτερους λόγιους της εποχής συγκαταλέγονται ο Βούλγαρος πρόσφυγας στην Σερβία Grigorij Camblak  που εκπροσωπούσε το κίνημα των ησυχαστών, και ο Konstantin Kostenec με το έργο του «Ο pismenach«. Η λόγια γραπτή παράδοση της Σερβίας διεκόπη στα τέλη του 14ου και τις αρχές του 15ου αιώνα με την κατάκτηση της περιοχής από τους Τούρκους. Η γλώσσα βέβαια δεν έπαψε να αναπτύσσεται και να καλλιεργείται σε προφορικό επίπεδο με την δημοτική ποίηση κυρίως.

Στα τέλη του 17ου και τις αρχές του 18ου αιώνα, ένα κύμα μεταναστών προς τη «Νότια Ουγγαρία» (τη Βοϊβοδίνα) δημιούργησε – με ρωσική πνευματική στήριξη – μια αληθινή σχολή καλλιέργειας της σερβικής ορθόδοξης πίστης και γλώσσας. Δημιουργήθηκε με ρώσο-σερβική σύνταξη εκκλησιαστικών κειμένων, αλλά και σειρά μεταφράσεων και εκδόσεων λογοτεχνίας.

‘Όταν το 1813,ο Vuk Stefanovič Karadžić, με την προτροπή του Jernej Kopitar αφιερώνεται στην κωδικοποίηση μιας γραπτής, στάνταρτ σερβικής γλώσσας, οι Σέρβοι χρησιμοποιούν συγχρόνως τα σερβικά των προσφύγων της Βοϊβοδίνας, τα εκκλησιαστικά σλαβικά με ρωσική σύνταξη και τις σερβικές διαλέκτους των Σέρβων αγροτών. Ο Vuk Stefanović-Karadžić αντλεί από τη νεοστοκαβική-ιγιεκαβική διάλεκτο.

Το 1814 Ο Vuk Stefanovič – Karadžić, γράφει την «γραμματική» του » Pismenica » και το 1818 το λεξικό «Srpski reječnik» βασιζόμενος στην στοκαβική διάλεκτο με ιγιεκαβική προφορά.

Το 1850 Σέρβοι και Κροάτες διανοούμενοι υπογράφουν τη «Συμφωνία της Βιέννης», η οποία τους δεσμεύει να υποστηρίξουν μία κοινή γλώσσα κατά το πρότυπο που είχε προτείνει ο Vuk Stefanović-Karadžić. Ουσιαστικά πολιτικά βήματα ωστόσο προς αυτή την κατεύθυνση γίνονται στην Σερβία μόλις το 1868 και στην Κροατία το 1877. Ως βασικά φιλολογικά έργα που στήριζαν την ιδέα της σερβοκροατικής / κροατοσερβικής θα πρέπει να αναφερθούν: (α) οι 23τόμοι του λεξικού της κροατικής και σερβικής γλώσσας ()1880-1976), (β) η Κροατική ορθογραφία (1880) του Ivan Broz , (γ) η «Γραμματική ή Στυλιστική της κροατικής ή σερβικής γραπτής γλώσσας» (1901). Ivan Broz, F.Iveković.

Τα σερβοκροατικά αποτελούσαν μέχρι τις αρχές της δεκαετίας του 1990 την κοινή γραπτή και επίσημη γλώσσα 15 εκ. περίπου Σέρβων, Μαυροβούνιων και Κροατών που διέμεναν στις τότε ομόσπονδες Δημοκρατίες της Σερβίας, του Μαυροβούνιου, της Κροατίας και της Βοσνίας-Ερζεγοβίνης. Αποτελούσαν τη βασική γλώσσα επικοινωνίας τόσο κάτα την πρώτη περίοδο του γιουγκοσλαβικού κράτος (1918- 1941) όσο και κατά τη δεύτερη (1945-1991).

Και να ξαναγυρίσω στο αλφάβητο που όπως είπα είναι 2,ένα που βασίζεται στο κυριλλικό και ένα που βασίζεται στο λατινικό.Στο εμπόριο,τον τύπο ,τα μ.μ.ε και γενικά την καθημερινή ζωή κανένα από αυτά τα δύο αλφάβητα δεν έχει υπεροχή έναντι του άλλου και χρησιμοποιούνται εναλλάξ ανάλογα με τις προσωπικές προτιμήσεις του καθενός.Επίσημο αλφάβητο σύμφωνα με το Σύνταγμα είναι το κυριλλικό στο οποίο γράφονται υποχρεωτικά τα επίσημα κρατικά έγγραφα.Τα σερβικά είναι ένα κλασσικό παράδειγμα της λεγόμενης διγραφίας ,δηλαδή του συστήματος όπου χρησιμοποιούνται παράλληλα δύο αλφάβητα.Και το λατινικό ,και το κυριλλικό αποτελούνται από 30 γράμματα

Το Κυριλλικό αλφάβητο ανά γράμμα, διαβάζεται ως εξής: Α , ΜΠ , Β, ΓΚ,  ΝΤ, ΤΖ, Ε, Ζ(παχυ), Ζ, Ι, ΓΙΟΥ, Κ, Λ, ΛΙΟΥ, Μ, Ν, ΝΙΟΥ, Ο, Π, Ρ, Σ, Τ, ΤΣ, ΟΥ, Φ, Χ, ΤΣ, ΤΣ,ΤΖ,Σ(παχύ) η αλήθεια είναι ότι τους ήχους δεν μπορείς ακριβώς να τους αποτυπώσεις πρέπει να το ακούσεις για να καταλάβεις!!!

Το λατινικό αλφάβητο ανά γράμμα,διαβάζεται ως εξής: Α, ΜΠ, ΤΣ, ΤΣ, ΤΣ,(το κάθε τσ έχει διαφορετικό ήχο) ΝΤ, ΤΖ, ΤΖ, Ε ,Φ, ΤΖ, Χ ,Ι ,Γ, Κ, Λ, ΛΙΟΥ, Μ, Ν, ΝΙΟΥ, Ο, Π, Ρ, Σ, Σ(παχύ), Τ, ΟΥ, Β, Ζ ,Ζ(παχύ)

Από την μια είναι νομίζω καλό το ότι για κάθε ήχο έχουν και ένα γράμμα και έτσι δεν χρειάζεται να σκέφτεσαι ορθογραφία εφόσον γράφεις όπως ακούς…εγώ όμως γεννημένη και μεγαλωμένη στην Ελλάδα το βρίσκω αρκετά δύσκολο το να προφέρω σωστά όλα αυτά τα ΤΣ ΤΖ ΓΙΟΥ ΛΙΟΥ όπως τα λέω εγώ!!..

ενδεικτικά ,φωτογραφία  με την γραφή σε Κυριλλικά και λατινικά  για το τέλος:

Σήμερα δεν έχω βάλει λέξεις σαν μάθημα,γιατί το σημερινό μάθημα είναι η Αλφάβητος!!

Καλή συνέχεια να έχετε και ραντεβού αύριο με νέο post!!!

.

Advertisements

6 thoughts on “ΣΕΡΒΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΚΑΙ ΑΛΦΑΒΗΤΟ

  1. Μαθαίνω Σερβικά, γνωρίζω λίγα βασικά της συννενόησης και ομολογώ πως το κυριλλικο με δυσκολεύει αρκετά. Ωστόσο λένε πως αν μάθεις την κυριλλική απο τα Σερβικά, τα ρωσικά μετά είναι εύκολα να τα μάθεις!

    Για να δούμε, γιατι και κινεζικά ξεκίνησα πριν 2 χρόνια και όλοι λέγανε πως δεν είναι δα και τόσο δύσκολα κι όμως εγώ τα βρήκα μπαστούνια χαχα!

    Το γερασμένο μου μυαλό φταίει, αχχχχ!

    • εε ‘οχι και εύκολα τα κινέζικα με τα γράμματα που έχει…πω..εγώ τα διαβάζω αλλά όχι τόσο γρήγορα όσο τα λατινικά σ,την τηλεόραση δεν τα προλαβαίνω ενώ σε περιοδικό δεν έχω πρόβλημα!!

  2. Πολυ δυσκολη γλωσσα μόυ φαινεται..καταρχην απορω πως τα βγαζουν περα με δυο αλφάβητα?και στο κυριλικο ποσα ΤΣ εχει?στο λατινικό προσεξα εχει κατι σαν τόνους,οξείες κτλ..και παλι πολλα C …. Α,και κατι αλλο..η κατάληξη -ιτς στα επίθετα σημαινει κατι?οπως πχ εχουμε εδω το -οπουλος και – ιδης ..
    Οσο για τα κινεζικα απ οτι ξερω ουτε καν οι ιδιοι οι κινέζοι δεν μπορουν να διαβάσουν μια εφημεριδα στα κινεζικα..καπου ειχα διαβασει οτι ο μέσος κινέζος δεν ξερει να γραφει ολα τα γραμματα..η μπορει να ξερει και να κανει τον κινεζο!χαχαχα

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s